DOCUMENTATIE


            

 

                 Bij de wet van 21 augustus 1816 Stb. 34 wordt de invoering van het metrieke

                 stelsel per 1 februari 1820 definitief geregeld vanaf dat moment mogen er geen

                 loden gewichten meer worden gebruikt.

 

 

                 Groot Placaet-Boek inhoudende de placaten ende ordonnantien van de Hoogh.
                 Mog: Heeren Staten Generael der Vereenighde Nederlanden, ende van de Ed:
                 Groot Mog: Heeren Staten van Hollandt ende West-Vrieslandt, Mitsgaders van
                 de Ed: Mog: Heeren Staten van Zeelandt.

                 Groot Placaat boek Deel VIII

                 Den 26 Januari 1752

 

 

                 Resolutie van de Staaten Generaal, houdende consent, om binnen het District
                 van Hulster-Ambagt in plaats van het Gendsche Gewicht te introduceeren het
                 Zeeuwsche gewicht.
                 Is ter Vergaderinge geleesen de Requeste van Bailliuw, Burgemeester en
                 Scheepenen van den Lande van Hulster-Ambagt, houdende, dat van alle oude
                 tyden af aan binnen den voorschreeven Lande, en nu nogh actueel altois in
                 gebruyck ws geweest het gewicght der Stad Gent, hetgeen in effecte met dat
                 van de Provincie van Zeeland in valeur niet was te vergelycken, en ten
                 minste aght ten honderd differeerde.
                 Dat veele onnoosele en geringe luyden in het koopen van hunne dagelyksche
                 Behoeftens daar door meenigmaalen zeer wierden misleyd, in zoo verre dat
                 haar Hoogh Mogende, om alle diergelycke inconvenienten voor te koomen by
                 derselver Resolutie van den tweeden Mey zestien honderd zeeven en zestigh
                 hadden noodigh geoordeeld aan die der stad Hulst, in navolginge van de
                 meeste quartieren in Staats Vlaanderen, te moeten vergunnen de vrijheid, om
                 aldaar bij vervolg zoodanigh gewight te introduceeren, als in de Provincie
                 van Zeeland was gebruyckelyck, versoekende de supplianten derhalven, dat aan
                 haar insgelycks mooge werden vergund de faculteyt, om binnen het District
                 van den voorschreeven Ambaghte alomme te doen introduceeren, in plaatse van
                 het Gentsche alleen het Zeeuwsche gewight, zoo en in dier voegen als zulcks
                 binnen de gemelde Stad Hulst en andere nabuirige quartieren in
                 Staats-Vlaanderen gebruyckelyk is, en nogh dagelycks word geobserveert.
                 Waarop gedelibereerd zynde, is goedgevonden en verstaan, mits deesen te
                 consenteeren in het voorschreeve versoeck, en dat dienvolgende aan de
                 supplianten zal werden vergund de faculteyt, om binnen het District van den
                 voorschreeven Ambaghte alomme te doen introduceeren in plaatse van het
                 Gentsche alleen het Zeeuwsche Gewight, zoo en in dier voegen als zulcks
                 binnen de gemelde Stad Hulst en andere nabuurige Quartieren in Staats
                 Vlaanderen gebruyckelyck is, en nog dagelycks werd geobserveert.

 

                 In Middelburg gebruikte men het Antwerpse pond (470,2 gram) 

                 In1608 werd door Maerten du Mont de stadsgewichten verzwaard naar het Amsterdamse pond (494,1 gram)

 

 

                 16-10-1642:

                 Uniforme maten en gewichten voor heel Zeeland, Goes en Hulst houden nog het Gentse pond 433,9 gram

                  
 

                 26-11-1756:

                 Een eigen ijker voor Loon op Zand, Boxtel, Asten en Ommelen,
                 Drunen, St. Oedenrode, Breugel en Sonne, Liempde, Heeze en Leende, Geldrop,
                 Vlierden, Waalre en Valckenswaard, Beeck en Donck, Deurne en Liessel,
                 Oirschot, Hilvarenbeek, Mierlo, Tilburgh en Goirle

 

 

                 Bijgaand wat afbeeldingen van/uit het Stadboek van Groningen.
                 Het oorspronkelijke exemplaar is in 1425 opgesteld; de foto's zijn genomen van

                 het afschrift uit 1525.
               * de band met de zilveren beslagstukken
               * de openingspagina van het 'liber primus' dat opent met een gebed, daarna
                 art. 1 'Hier beghint der Stad boeck van Groninghe(n)', art. 2 'Vanden rade to kesen', enz.
               * art. 41 'Van alre hande mate'
               * art. 42 'Van alre hande gewichte'
               * art. 43 'Die mate en der stad roede en(de) vand' stad voet'
               * art. 44 'Van beer to tappen to kope'
                 Art. 42 nader uitgewerkt:
                 De ghewichte van wasse van vlasse van spisserie en(de) van allen dinge(n)
                 de men weghet de sal wesen recht bi vijf marcken to broke Ende de wechte
                 sullen wesen van lode of va(n) metale bi vijf marke(n) toe broke'

                 Anders gezegd:
                 De gewichten voor was, vlas, specerijen en voor alle zaken die men weegt,
                 dienen correct te zijn, de boete (op incorrecte gewichten) bedraagt 5 mark.
                 De gewichten zullen van lood of van metaal zijn, de boete (op gewichten van
                 een andere samenstelling) bedraagt 5 mark.
 

 

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 

        

 

                                

 

 

                                            

 

 

 

Terug